Warning: Methods with the same name as their class will not be constructors in a future version of PHP; vBulletinHook has a deprecated constructor in ..../includes/class_hook.php on line 27

Warning: Methods with the same name as their class will not be constructors in a future version of PHP; vB_XML_Parser has a deprecated constructor in ..../includes/class_xml.php on line 52

Warning: Methods with the same name as their class will not be constructors in a future version of PHP; vB_XML_Builder has a deprecated constructor in ..../includes/class_xml.php on line 689
Brahms - piano concertos [Lưu trữ] - Diễn đàn nhạc cổ điển Việt Nam (Vương Quốc Nhạc Cổ Điển)

PDA

View Full Version : Brahms - piano concertos



Raphael
10-08-2008, 03:33
Concerto của Brahms thì đúng là những tuyệt tác của piano rồi. Người ta thường hay nhắc nhiều đến những concerto của các nhạc sĩ viết concerto nổi tiếng như Beethoven, Chopin, Liszt, Rach, Tchaikovsky ... nhưng lại thấy ít nhắc tới concerto của Brahms hơn các nhạc sĩ này. Không biết có phải do mình chưa nghe được nhận xét của nhiều người hay ko nhưng riêng mình thì cảm thấy 2 concerto này của Brahms quá vĩ đại và đồ sộ về cả tầm vóc lẫn chiều sâu - hội tụ tất cả những vẻ đẹp chuẩn mực của sự thanh khiết và hòan mỹ. Khi nghe nó, bạn sẽ dễ dàng cảm được mức độ uyên thâm về chiều sâu tư tưởng của Brahms, đúng nghĩa như một triết gia của thời kỳ lãng mạn. Có lẽ vì vậy mà cũng không khó hiểu khi người ta xếp Brahms vào nhóm 3B của trường phái cổ điển Đức. Đúng như tính cách điển hình của dân tộc Đức, một dân tộc tôn sùng gần như tuyệt đối vẻ đẹp của sự chuẩn mực và kinh điển. Mỗi thời kỳ lớn của NCĐ, người Đức đều có 1 nhạc sĩ tiêu biểu cho phong cách này mà đại diện cho thời kỳ Baroque là Bach - Classical là Beethoven và thời kỳ Romantic là Brahms.

Concerto của Brahms tất nhiên là rất lãng mạn nhưng lại không phóng túng như Liszt; không bay bổng như Chopin mà cũng không giàu màu sắc như Saint-Saens hay Rachmaninoff. Nhạc của Brahms dường như vẫn còn vương vấn rất nhiều dư âm của thời kỳ cổ điển mà 2 concerto này chính là 1 ví dụ. Mặc dù Brahms được xem như là một trong những thành trì kiên cố cuối cùng của thời kỳ lãng mạn nhưng ông lại không phải là một nhạc sĩ lãng mạn chính tông mà lại có khuynh hướng duy trì những giá trị của trường phái cổ điển về sự logic chặt chẽ trong hình thức âm nhạc hơn là những nhạc sĩ cùng thời. Đó chính là điểm khác biệt của Brahms. Mình đặc biệt thích 2 concerto này của Brahms là cũng vì lẽ đó. Một điểm nổi bật khác của Brahms mà theo mình được biết là Brahms đã làm một bước tiến mới cho piano conerto đó là sự "Giao hưởng hóa Concerto". Quả thật, mãi cho đến khi được nghe cái danh từ "Giao hưởng hóa Concerto" này mình mới chợt vỡ lẽ ra đâu là nguyên nhân làm nên sự đồ sộ cho concerto của Brahms. Dàn nhạc của Brahms được đẩy lên tới một giới hạn gần như là tuyệt đối cho 1 dàn nhạc concerto (Push to the limit) nhưng cây đàn piano vẫn không bị lép vế. Nó gầm gừ chiến đấu thế nào nhưng cuối cùng vẫn không chịu thua dàn nhạc. Có thể cảm nhận rõ điều này trong chương 1,3 - PC số 1 và chương 1,2 PC số 2, nhất là ở những đọan cadenza ở giữa và cuối chương. Nhưng ngược lại, cũng có những khỏang trống mênh mông trong bài nhạc như trong chương 2 PC số 1, dàn nhạc chìm xuống gần như là 1 làn sương mờ ảo lúc hòang hôn với những âm thanh nho nhỏ vang vọng trong đêm tối...

Xét theo lý mà nói thì đúng là bản PC số 2 đồ sộ hơn hẳn và cả tầm vóc lẫn kỹ thuật nhưng mình lại thích PC số 1 hơn và nó cũng ám ảnh mình nhiều hơn. Có lẽ là bởi vì mình được nghe bản số 1 trước và trong 1 giai đọan có nhiều xúc cảm mãnh liệt. Nhất là chương 2 PC số 1. Đó có lẽ là 1 trong những chương Adagio Piano Concerto tuyệt vời nhất mà mình từng được nghe. Nó đánh động và khơi gợi ký ức con người rất nhiều. Có những đọan nhạc khiến mình liên tưởng tới những hình ảnh hồi còn bé, những bộ phim rất xưa mà hồi đó đài truyền hình có phát trên TV. Nói chung nó khiến mình liên tưởng nhiều đến sự thơ mộng của phong cảnh châu Âu hồi thế kỷ XVIII, trong một tông màu đo đỏ cam cam của buổi hòang hôn ... chính xác thì nó giống cái tông màu đỏ trong bộ phim "Cuốn theo chiều gió".

Mặc dù Brahms không được nhắc đến như là một pianist điển hình như Chopin hay Liszt nhưng để đàn được 2 concerto này của Brahms một cách đúng nghĩa thì không phải chuyện đơn giản. Hãy để ý các pianist trẻ hiện nay, về cơ bản thì họ có thể đánh được hầu hết các concerto rồi nhưng mình thấy có rất ít người dám thử sức với concerto của Brahms mà để lại được dấu ấn của mình trên đó. Chỉ duy nhất có Krystian Zimerman là một trường hợp đặc biệt. Theo mình Zimerman là 1 pianist trưởng thành sớm và già trước tuổi. Cứ nhìn cách Zimerman ngồi đàn và cách ông thể hiện nét mặt cũng có thể thấy tâm hồn của ông già dặn và chín chắn thế nào, dù là trên sân khấu hay khi trả lời phỏng vấn những người hâm mộ - dù khi còn là một chàng trai lãng tử hay khi mái tóc đã hoa râm. Zimerman có thu âm concerto Brahms 2 lần. Lần thứ nhất không biết là khi nào, chỉ biết là rất lâu rồi ... khi đó Zimerman còn rất trẻ và vẫn còn chưa để râu, biểu diễn cùng 1 lúc 2 piano concerto của Brahms dưới sự chỉ huy của nhạc trưởng huyền thọai Leonard Bernstein. Mặc dù thu 2 bản nhưng chỉ phát hành ra CD có 1 bản PC số 2 thôi nếu mình không lầm. Và lần thứ 2 là thu cùng Sir Simon Rattle khỏang hồi năm 2002 lại chỉ có duy nhất bản PC số 1. 2 lần thu này có lẽ cách nhau tới gần 20 năm nhưng mình có cảm tưởng Zimerman lúc già và Zimerman lúc trẻ không khác nhau nhiều lắm. Tất nhiên trong lần thu sau này, Zimerman vẫn chứng tỏ được sự già dặn từng trải của thời gian và tuổi tác qua những đọan cadenza ở chương 1 và chương 3. Cũng cùng 1 đọan cadenza đó nhưng lần sau ông đánh chắc chắn và tự tin hơn hẳn, lần đầu thì có vẻ còn hơi nhát tay và thận trọng. Mình nhận xét như vậy có lẽ một phần là bởi vì mình có ấn tượng đặc biệt và linh cảm âm nhạc khá hợp với Zimerman. Đa phần các bản thu của ông đều rất satisfy cảm xúc của mình.

Khi xem DVD Zim đánh 2 concerto này, mình ấn tượng nhất với cảnh kết thúc cuối cùng của bản số 1 - khi khản giả vỗ tay hoan hô pianist và dàn nhạc thì Bernstein đã dang 2 tay ôm chàng Zimerman trẻ vào lòng còn Zimerman thì mỉm cười, gục đầu vào ngực ông và nhắm mắt lại. Nói ra thì có vẻ hơi sến nhưng mình cảm thấy cảnh đó rất xúc động. Bernstein với mái đầu bạc trắng và nụ cười phúc hậu mãn nguyện ôm Zimerman vẫn còn tươi trẻ giống như một người cha ôm một người con mà ông tự hào vậy. Điểm chính yếu khiến mình ấn tượng với cảnh đó ko chỉ bởi vì họ giống nhau như cha với con nhưng còn bởi vì đó là khỏanh khắc đáng nhớ của 2 bậc đại thiên tài thuộc 2 thế hệ của lịch sử biểu diễn nhạc cổ điển. Nhìn Zimerman già dặn lão làng như hiện nay, ko ai có thế nghĩ rằng người này trước đó đã được ông già Leonard Bernstein ôm vào lòng sau khi biểu diễn thành công 2 tác phẩm vĩ đại của âm nhạc thế giới.

magaoda
14-11-2010, 17:14
tôi cũng thích 2 bản piano concerto cua Brahms. Chúng thật tuyệt vời

Jewish VN
07-12-2010, 21:08
Concerto cho piano hay violin của Brahms đều VIP cả. Tiêc là mình mới chỉ có 1 bản piano concerto No. 2 thôi.

masterclassicalmusic
08-12-2010, 10:55
piano concerto của Brahms thì số 2 là vip nhất và thích nhất là chương 2

em xi
21-12-2010, 14:33
gửi bạn Raphael link này: http://vnmusic.com.vn/p333-hai-ban-concerto-cho-piano-cua-brahms.html