Warning: Methods with the same name as their class will not be constructors in a future version of PHP; vBulletinHook has a deprecated constructor in ..../includes/class_hook.php on line 27

Warning: Methods with the same name as their class will not be constructors in a future version of PHP; vB_Postbit has a deprecated constructor in ..../includes/class_postbit.php on line 176

Warning: Methods with the same name as their class will not be constructors in a future version of PHP; vB_BbCodeParser has a deprecated constructor in ..../includes/class_bbcode.php on line 37
Shostakovich - Cello Concerto No.1 in E flat Op.104
kết quả từ 1 tới 1 trên 1

Chủ đề thảo luận: Shostakovich - Cello Concerto No.1 in E flat Op.104

  1. #1
    Administrator Apomethe's Avatar
    Nhập quốc tịch
    08-2006
    Bài gửi
    1,766
    Cảm ơn vì bài gửi có ích
    3
    Được cảm ơn 64 lần do gửi 47 bài có ích

    Default Shostakovich - Cello Concerto No.1 in E flat Op.104

    Bài này được sáng tác vào mùa hè năm 1959. Trình tấu ra mắt lần đầu tiên vào ngày 4 tháng 10 với tiếng cello của Mstislav Rostropovich cùng dàn Leningrad State Philharmonic Orchestra do Yevgeny Mravinsky điều khiển.

    Trong dĩa nhạc của tui thì Cellist là Heinrich Schiff. Dàn nhạc Bavarian Radio Symphony Orchestra với nhạc trưởng Maxim Shostakovich. Thâu âm tại Munich vào tháng 4 năm 1984. (Maxim, dương cầm thủ kiêm nhạc trưởng, chính là Shostakovich junior không ai khác) Cũng trong bài này ta còn nghe tiếng french horn solo của Johannes Ritzkowsky.

    Trước khi tầm phào tui cũng xin mào đầu thế này : Vì tiếng việt chưa có (hay có mà tui chưa biết) những chữ tương đương của vài terms, dịch ra thì nó dông dài quá xá, vậy nên tui xin phép được dùng tiếng nước ngoài (cái ni trái chánh sách ha!) và xin giải thích trước như sau :

    Lyric : thông thường được hiểu là lời của bản nhạc. Nhạc cổ điển hổng có lời thế nên khi nói một đọan nhạc lyrical chỉ có nghĩa là nhạc điệu của nó êm ái du dương mơ màng đầy thi tánh (tức chất thơ) . Thi sĩ của âm nhạc phải kể tới Schubert, Chopin ... của thời lãng mạn. Trong một đại tác phẩm (concerto, sonata, symphony) thường movement thứ nhì là chỗ để các nhà soạn nhạc nghỉ mệt và ‘làm thơ’ sau khi đã nặn óc tưng bừng với mấy cái themes của movement thứ nhứt.

    Song-like & dance-like : song-like để chỉ âm điệu và dance-like chỉ nhịp điệu. Đoạn nhạc phong phú âm điệu người ta nói nó song-like. Nếu nhịp điệu nó nhanh (thường là ¾) nó vui, người ta nói nó dance-like. Suy ra vậy thì ngó chừng y hình chỉ có nhạc song-like mới lyrical được ha !

    Harmonic & Muted : Trong kỹ thuật kéo đàn, có một cách chơi gọi là harmonic. Khi ấy ngón tay trái của nhạc sĩ vĩ cầm không bấm hẳn xuống nốt ở cần đàn nữa. Ông ta chi đặt hờ nó trên dây, tiếng đàn phát ra sẽ ... trong như tiếng ngọc nửa vời. Ta nói ổng đang dùng kỹ thuật harmonic (đừng lộn harmonic này với hoà âm nha)
    Để chận bớt độ vang của tiếng đàn, piano có cái pédal đặc biệt gọi là sourdine, violin cũng vậy, Khi dùng sourdine như thế người ta nói tiếng đàn nó bị ... mute !

    Celeste : là một nhạc cụ thỉnh thoảng được xử dụng. Nó là một cái chuông thiệt nhỏ và ta dùng cái que nhỏ để úynh vào.

    Virtuoso : tài năng xuất chúng, kỹ thuật điêu luyện do học hỏi và luyện tập. Chữ này xuất hiện y hình cùng lúc với Paganini. Vì cha nội nhạc sĩ virtuoso nên phải có những đoạn nhạc virtuosic đầy khó khăn viết ra cho chả trổ ngón nghề. (Nhạc như thế kêu bằng nhạc ... cao kỹ - tui mới 'phát hiện' ra tiếng ni thấy xài được nên xài liền đó nha !!!)

    * * *


    Sau đây là vào chuyện.
    Bản cello concerto thứ nhứt có 4 movements dài hơn 27 phút, chia ra như sau :
    1.Allegretto 6 : 00
    2.Moderato 11 : 03
    3.Cadenza 6 : 06
    4.Allegro con motto 4 : 28

    (dĩ nhiên thời gian có thể thay đổi chút đỉnh tùy ở từng nhạc trưởng, thế nên tui đã phải thành khẩn kê khai lý lịch cá nhơn cái CD của mình là vì lẽ ấy)

    Bài Concerto này là một trong những tác phẩm trang nghiêm và sâu lắng nội tâm, tiêu biểu của dòng nhạc Shostakovich sau này (khi đã ê chề và bầm dập) Tuy thế ta vẫn còn thấy thấp thoáng cái nhịp điệu sống động thường có trong dòng nhạc của tác giả trước đây.

    1st movement mở đầu với 4 nốt nhạc TA-TÀ-TÁ-TA, tạm gọi là mẫu mực. Bốn nốt mẫu mực này cũng được dùng để cấu tạo nhạc đề thứ nhứt (1st theme) và rồi nó sẽ tới lui hoài trong suốt toàn tác phẩm (hổng cần để ý cũng thấy hà)

    ... (Shostakovich thích dùng nốt nhạc để tạo biểu tượng riêng. Chẳng hạn bài 1st Violin Concerto, ông viết 4 nốt nhạc mẫu mực D-E flat-C-B trong 2nd movement. 4 chữ này đối chiếu sang Đức ngữ thành DSCH tức chính là tên ông Dmitri Shostakovich viết tắt. Không hiểu 4 nốt nhạc mẫu trong cello concerto này có biểu tượng chi không ???)...

    Suốt hết nhạc đề thứ nhứt, tiếng cello như chạy theo một hình cung, lên cao từ từ tới cực điểm rồi dần dần nhỏ lại. Vào phút 1 : 30, nhạc đề thứ hai được cất lên trên một nền nhạc song-like, cũng lên cao từ từ và cũng sau đó dần dần nhỏ lại.

    2nd movement, trái ngược hẳn với 1st movement, mở đầu êm ả và đầy thi tính lyrical, Tiếng cello trỗi lên với âm điệu thiệt đẹp và thiệt rộng. Ở đây ta lại nghe thoảng qua nhạc đề song-like thứ nhì, rồi nhạc ngày càng mạnh cho tới cực điểm
    Ở phút 8 : 26 tiếng horn trổi lên (trời ạ, ác liệt lắm) để đưa dòng nhạc vào coda, lúc này cello chơi những nốt nhạc cao bằng kỹ thuật harmonic (100% harmonic) với phần nhạc nền của muted violins, rồi có thêm vài tiếng chuông (celeste) và tiếng đàn trầm (double bass) . Tuyệt diệu !

    3r movement tiếp theo ngay (không nghỉ) Đây là một cadenza kéo dài. Thông thường cadenza chỉ là phần để solist trổ hết ngón nghề. Tiếng chuyên môn kêu bằng virtuosic. Ở đây cũng như ở 1st Violin Concerto, cadenza đã được tác giả nâng cao phẩm chất bằng một cấu trúc quan trọng hơn, cấu trúc này chạy lòng vòng từ lyrical của dòng nhạc chậm, chuyển dần sang virtuosic, rồi sang bốn nốt mẫu mực của 1st movement (như đãnói trước)

    4th Movement : Phần kết finale là một rondo thiệt vững chắc, nghe thấp thoáng theme 2 rồi thấp thoáng theme 1. Rồi các themes từ từ xuất hiện rõ nét dần . Sau cùng một đoạn nhạc mạnh đã được dùng để kết thúc tác phẩm.

    A..a.. a.. a.. amen !

    Kính chào đoàn kết dưới ánh sáng Shostakovich !
    Madame Ngô.
    2004/07/31.
    _______________________

    Bài viết của Mme Ngo

  2. 2 thần dân sau đã cảm ơn Apomethe vì bài gửi này có ích:

    ta duy (06-05-2012), thegreenfuture (15-12-2010)

Thông tin chủ đề

Users Browsing this Thread

Hiện tại có 1 người đang xem chủ đề này (0 thần dân chính quốc và 1 du khách)

Bookmarks

Quyền hạn của bạn

  • You may not post new threads
  • You may not post replies
  • You may not post attachments
  • You may not edit your posts
  •