Hỏi đáp về opera và thanh nhạc cổ điển

[yes_Iam_here]

Các bác cho em hỏi sử dụng kĩ thuật hát nảy âm trong thanh nhạc cổ điển là staccato và ngược lại với từ này có phải là decato không vậy ( tình cờ nghe các bác về hội đồng âm nhạc nhận xét giọng hát như thế, nhưng nhanh quá nghe rõ là gì).

.

[yes_Iam_here]

Là Legato bạn ạ. Legato có nghĩa là hát liền note(ngược với staccato) và cũng là 1 kĩ thuật hát cơ bản trong ca hát nói chung. Người có kĩ thuật Legato tốt là hát liền note 1chuỗi note nhạc (thường là với 1 làn hơi) không 1 chút gợn, mượt và êm(nhưng vẫn đúng note và chuẩn xác về cao độ).Legato có thể là nhanh hoặc chậm. Điển hình, về nhanh có thể thấy trong đoạn gần cuối của cái aria NHDT: der holle rache - opera Cây Sáo Thần - Mozart, về chậm có thể lấy ví dụ trong cái Vocalise của Rach(bản cho giọng hát).

[yes_Iam_here]

Trích từ: Nhưng trong Cây sáo thần, Phạm Việt Dung tỏa sáng như một phát hiện về một tài năng của nghệ thuật hát belcanto trong thế hệ 8X hôm nay.

Các bác giải thích hộ "nghệ thuật hát BELCANTO" đó có fải là kỷ thuật hát trong thanh nhạc ko vậy?

.

[yes_Iam_here]

belcanto : hát đẹp (theo tiếng Ý ). Chỉ nghệ thuật hát cộng minh theo kiểu Ý ra đời và phát triển tại Ý từ khoảng thế kỉ 15-16.
Nghệ thuật hát dựa trên việc xác định chuẩn xác cao độ, phách nhịp, áp dụng cộng minh để âm thanh được vang xa, mở rộng âm vực và sử dụng nhiều kĩ xảo (legato, staccato, glissando, portamento,mezza di voce, ...) để tạo nên âm thanh hoàn hảo từ thanh quản. Nghệ thuật hát belcanto gần như trỏ thành chuẩn mực cho nghệ thuật thanh nhạc cổ điển thể giới và nó được gọt giũa, mở rộng, phát triển qua thời gian với sự đóng góp của 1 số lượng không nhỏ các ca sỹ, các nhà sư phạm thanh nhạc và những nhà nghiên cứu chuyên môn trên thế giới (chứ k0 phải chỉ của riêng Ý).
thế kỉ 16-17, những castrato đã phát triển đến mức tột bực các kĩ xảo của thanh nhạc, nhung lại rơi vào tạng thái quá phô diễn kĩ thuật mà k0 quan tâm đến yếu tố khác.
thế kỉ 18 nghệ thuật thanh nhạc phát triển đã tạo ra trường phái opera Belcanto tại Ý , và đến thế kỉ 19, với sự xuất hiện của opera Belcanto với 3 tên tuổi sáng chói là Bellini, Donizetti và Rossini, Opera belcanto đã đạt đến sự hoàn hảo của nghệ thuật hát.

Ở Việt Nam, hiện vẫn dùng thuật ngữ Belcanto để chỉ nghệ thuật hát cổ điển của châu âu (để phân biệt với nghệ thuật hát dân gian hay nghệ thuật hát của các quốc gia Á, Phi,... khác), dĩ nhiên điều này dễ bị hiểu là hát kiểu ý (nhưng thực tế là các giảng viên Việt nam đều học từ các trường lơp của ... Nga và đông âu). Còn hiện nay trên thế giới belcanto chủ yếu được dùng để chỉ dòng opera Belcanto.

Thế nên, chỉ cần theo tôi nghĩ thì k0 cần dùng từ belcanto mà khi cần nhắc đến nó chỉ cần dùng từ "nghệ thuật thanh nhạc" hoặc "nghệ thuật hát" là đủ (cho nó trong sang và dễ hiểu).

[love]

Bác Yes I AM ơi ! Sao các file bác post em điều không nghe được ( vì hết hạn cho dowload hay gì đó ... ) Bác giúp em với .

Em muốn nghe giọng của " bass Slavơ là khủng bố nhất, xuống thấp man rợ " mà bác giới thiệu đó .

[yes_Iam_here]

Bài đấy là của phucphan (đã ghi chú thích by phucphan ở dưới), tôi copy lại từ ttvnol. Hình như phucphan lấy bên trang dutchdivas.net. Bạn vào đấy mà down về.
Còn Ivan Rebroff, sẽ post lại sau, Ivan Rebroff trong đấy chỉ xuống đến F1 chứ k0 xuống đến C1# như Victor Wichniakov (theo trang Dutchdivas) . Note F1 của Ivan Rebroff khá to, dày, có lẽ ông có thể xuống thấp hơn nữa, nhưng trong tất cả những bản thu âm của ông mà tôi có thì đây là note thấp nhất rồi,

[love]

Yes I am ơi ! Xin cho hỏi cuộc thi hát opera nào uy tín và lớn nhất thế giới ? Giải dành cho ca sĩ chuyên nghiệp tên tuổi ? và giải cho ca sĩ trẻ ?

Cảm ơn .

[love]

Yes I am đâu rồi ? nhờ hỏi có một câu mà biến mất .....

[yes_Iam_here]

hehe, Có phải mod thì cái j` cũng biết đâu, tớ không theo dõi tình hình thi thố trên thế giới, thế nên cũng không chắc chắn để trả lời. Vả lại bây h cũng đổi tên chủ đề để mọi người k0 bị lạc đề

Theo tớ biết thì có cái Cardiff - Singer of the World là khá nổi tiếng (những người làm giám khảo từng có Joan Sutherland, M. Horne, I. Contrubas, E.Söderström,...), người đoạt giải cũng từng đạt nhiều thành công và tên tuổi nhất định (b.terfel, D. Hvo, K. Martilla). Cạnh đấy là Tchaikovsky (cho thanh nhạc), một cuộc thi danh tiếng không kém (Callas cũng từng làm gk, và mezz Ye.OBraztsova, bass E. Nesterenko,...cũng đạt giải nhất tại đấy)

Ngoài ra còn nhiều cuộc thi do các nghệ sỹ danh tiêng đứng tên và là giám khảo (caballe, Obraztsova, ...) , không ít người cũng nổi tiếng từ những cuộc thi như vậy. Các quốc gia, châu lục, đặc biệt là những nước có chiều dày về lịch sử đào tạo thanh nhạc (Ý, Đức, Tây ban Nha, Nga,....) cũng có nhiều cuộc thi riêng, còn những cuộc thi triển vọng cho ca sỹ trẻ, do các nhà hát, các nhạc viện, các đài phat thanh địa phương,... thì nhiều vô số kể. Để biết chi tiết, bạn có thể xem tiểu sử của các ca sỹ nổi tiếng và xem các cuộc thi mà họ đã tham gia và những giải thưởng họ đã đạt đc thì sẽ rõ hơn . Tuy nhiên đạt giải là 1 chuyện còn sau đấy trở thành ca sĩ opera tên tuổi, đc mọi người yêu mến, được giới chuyên môn đánh giá cao và có con đường sự nghiệp nở rộ hay k0 thì lại là chuyên khác. Không ít tên tuổi vĩ đại như Caruso, Callas, Nilsson,... cũng gần như k0 tham gia các cuộc thi thanh nhạc lớn (nếu có cũng chỉ là những cuộc thi nhỏ trong khuôn khổ nhạc viện và ít đc đề cập tới trong tiểu sử)

[love]

Có bạn nào đã xem vỡ opera Cây Sáo Thần vừa rồi ở nhà hát lớn Hà Nội ? Nghe nói có một giọng hát mới được phát hiện là ca sĩ Việt Dung . Nghe đâu cô này hát rất cừ . Còn nghe nói hát còn hay hơn cả những giọng hát tên tuổi lớn của Việt Nam ? Điều này có thật không ? Cô ấy giọng hát rất khỏe kịch tính và loại giọng này ở Châu Á rất hiếm . Tôi chưa bao giờ được nghe cô ấy nên không biết lời đồn đại thế nào ? Bạn nào đã dược nghe xin cho ý kiến .

[love]

Tôi thì không được nghe nhiều và biết nhiều về opera nên cũng không biết là ca sĩ nào có giọng hát kĩ thuật thanh nhạc bậc nhất thế giới ? Mình cũng rất tò mò muốn biết Tôi cũng nghe nói Joan Sutherland hay Monserat Caballe cũng thuộc loại đỉnh cao không biết là ai hơn ai ? Xin các bạn giúp .thanks

[yes_Iam_here]

Về Việt Dung - là 1 phát hiện của Nhạc viện thời gian gần đây, cô sinh năm 82 và là 1 trong những sinh viên xuất sắc nhất của Nhạc viện QG. Tuy nhiên k0 hiểu bạn đọc ở đâu cái thông tin "hơn cả những tên tuổi lớn của Việt Nam", nói như vậy là hơi quá. Việt Dung giọng Lirico Spinto rất khỏe, khá kịch tính, âm sắc đẹp (hát liền tù tì 6 đêm mà k0 suy suyển lắm), chưa thể gọi là sop kịch tính nhưng giọng như vậy có thể hát đc Tosca hay Butterfly. Việt Dung là 1 tài năng và cần được gọt giũa (nếu có điều kiện ra nước ngoài sớm là tốt nhất). Cô vẫn còn non trong việc tiết chế,đôi chỗ còn phô, "cương", làn hơi chưa thực sự dài , sâu, diễn xuất cũng chưa được nhuần nhị. Việt Dung xuống thấp tròn đầy (như mezzo) nhưng lên cao vẫn bị chói , tuy vậy thực sự trong những đêm diễn vừa rồi , cô cũng là 1 trong ít người xuất sắc nhất và giũ phong độ tốt. Tôi sẽ có bài viết về các đêm diễn CST và Cosi fan tute sắp tới.

Về kĩ thuật thanh nhạc , k0 ai dám tự nhận mình là am hiểu tường tận (ngay cả những giảng viên có kinh nghiệm). Thậm chí việc so sánh kĩ thuật cũng rất khó, những ca sĩ đỉnh cao, ai cũng có sở trương và sở đoản riêng, và có những thời kì hoàng kim riêng. Ngay cả 2 người bạn nhắc đến (và đều là fav sop của tôi), họ đều là những giọng ca có kĩ thuật đỉnh cao vào bậc nhất thế giới.
Caballe, có kĩ năng đièu khiển hơi thở vào loại thượng thừa, làn hơi dài khủng bố ít ai sánh bằng (là người duy nhất chỉ dùng 1 hơi thở đển chuyển các note cao forte -> pianissimo trong đoạn cao trào "vissi d'arte - Tosca", trong khi các ca sĩ khác đều phải ngắt làm 2 hơi kể cả Nilsson, Callas,...) . Bà có kĩ thuật hát nửa giọng - mezza di voce (yếu - mạnh- yếu) đỉnh cao, các note hát cực nhỏ (pianissimo) khiến các giọng nữ trữ tình khác phải mơ ước, legato hoàn hảo, âm sắc tuyệt đẹp. Nhưng bà có ngoại hình bất lợi trong sân khấu, kĩ thuật diễn xuất không thật sự tốt. Caballe chưa bao h lên đến quá d3 và bà gần như không bao giờ trill (rung láy - 1 kĩ thuật khá quan trọng cần sử dụng khi hát các vai nữ opera belcanto). Ngaòi ra bà cũng ít có biến tấu và sử dụng cadenza nên đôi khi hơi đơn điệu. Thời kì đỉnh cao của bà là cuối thập niên 60 đến hết 70. Hiện nay vẫn hát và biểu diễn, 1 số bản thu âm khi bà đã ngoài 60t cho thấy bà giữ giọng rất tốt (Callas, tebaldi ngoài 40t đã nghỉ hưu).
Sutherland thời kì đỉnh cao là thập niên 60 và 70 (sau đêm diễn huyền thoại lucia di lamemmor năm 59). Mặc dù là nữ cao màu sắc nhưng giọng rất dày, âm sắc đẹp, càng lên cao càng sáng mà không chua, chói (1 trong những giọng nữ cao có e3 đẹp nhất), trill và legato đều chuẩn mực, luôn sáng tạo và xử lí rất thông minh những cadenza, và các note hoa mĩ. Giống caballe, Sutherland k0 biết "hát xấu" và hát phô, tai nhạc rất chuẩn, cao độ cực kì chính xác. Kĩ thuật điều khiển hơi thở cũng rất tốt, làn hơi dài, khoẻ. Thế nhưng bà cũng không phải là 1 soprano hoàn hảo, bà nhả chữ (diction) rất kém (ít người nghe đc Sutherland hát rõ lời), thập niên 70-80 , Su nhả chữ cũng tốt hơn, nhưng do tuổi tác , giọng lại tối đi. Sutherland lên cao đẹp, nhưng các note thấp xử lí rất khó khăn, nặng nhọc (dù bà từng là mezzo). Bà cũng chỉ hát đẹp đến e3, rất ít khi lên đến f3, và lúc lên đến f3 cũng k0 đẹp. Ngoại hình cũng bất lợi (vì bà khá cao - 1m8, trong khi các tenor đóng cùng thường ... lùn ) và kĩ thuật diễn xuất cũng k0 thật sự hoàn hảo.
Ngoài Caballe, Su các sop khác, mỗi người lại có 1 thế mạnh, các xử lí khác nhau, ví dụ giọng hát to khỏe vô địch của Nilsson, kĩ năng diễn xuất, khả năng tiết chế của freni hay Te kanawa,... Sills, Gruberova, Dessay, Behrens, Kabaivanska, Schwarzkopf, de los Angeles... và hàng trăm sop khác cũng đều có nhữung miếng võ riêng và chỗ "yếu" riêng, khó nói ai hơn ai, mà chỉ có thể nói, ở mặt này người này hơn, mặt kia người kia giỏi, người này diễn tốt vai này, người kia hát đỉnh vai kia,.... Những huyền thoại như Callas, Tebaldi, Melba, Tetrazzini,... cũng k0 phải là k0 có những nhược điểm (ở kĩ thuật hát). Các loại giọng khác tenor, Mezzo, Bas, Bar,... cũng vậy.

[TuMinhTran]

.

Ông anh Yes_Iam_late này dài dòng nhỉ. Nói ngắn gọn thì bel canto [tiếng Ý, dịch: hát đẹp] không phải là một kĩ thuật mà là một phong cách, hay một mảng trong nhạc hát. Nó bao gồm cả một đống các kĩ thuật khó của thanh nhạc, nhằm mục đích phô diễn giọng hát và tạo nên sự lấp lánh. Bel canto thường gặp trong các opera Ý (và vì thế được gọi theo tiếng Ý) và thường được dành nhiều nhất cho giọng soprano [nữ cao].
Bên cạnh bel canto, và nói chung thanh nhạc opera còn có các mảng thanh nhạc khác như thanh nhạc thính phòng [mảng các bài hát nghệ thuật], thanh nhạc tôn giáo [mảng thánh ca].

[love]

Cảm ơn về bài viết trả lời của Yes I Am . Mình cảm thấy rất thích thú khi đọc. Và cũng rất mong ông anh có bài viết thật nhiều về vở opera Cây Sáo Thần đã diễn ra ở nhà hát lớn Hà Nọi vừa qua .Mình rất muốn nghe nhiều về Việt Dung , Phương Nga , Lan Anh , Tố Uyên và đặc biệt là Bích Thủy sau 2 năm vắng bóng đi du học Thạc sĩ hát opera ở Hàn Quốc .Tôi cũng rất thích cô này và còn xem là 1 kỉ niệm đẹp vì tình cờ một lần nọ xem tin thế giới trên VTV3 cô ấy đang hát dự thi opera tại Thái Lan .Với một giọng hát rất nhẹ nhàng thanh thoát cao vút dẫn dắt tôi đến nghệ thuật opera từ đó .Vì trước đây tôi chúa ghét opera chỉ nghe nhạc nhẹ .hihihi
- Dĩ nhiên giọng hát của Thủy không là gì so với thế giới cũng chưa phải là hay nhất Việt Nam nhưng làm thay đổi tư duy nghe nhạc của một người thì điều đó thật quí hiếm .

Yes I am và các bạn yêu nhạc hãy nói thật nhiều về họ cho tôi nghe nhé.

[love]

À quên ! Ông anh Yes I Am có thể mô tả giới thiệu một vài giọng soprano thật sự được xem là Sop kịch tính Việt Nam .Có lẽ cũng có một vài người nhưng hầu như họ ở Hà Nôi thì phải ? Mình ở trong này nên không biết được ai ở ngoài đó .Ở trong sài gòn chỉ biết có NSUT Tạ Minh Tâm và ngôi sao thích phòng Thạc sĩ Anh Bằng .Nhưng 2 người không phải là những giọng khỏe kịch tính .