Các nhạc sĩ Việt Nam sáng tác nhạc giao hưởng - thính phòng

[Wal]

Khi lục lọi lại chỗ nhạc giao hưởng - thính phòng của Việt Nam, thực ra thì mấy tác phẩm lẻ tẻ thôi . Vửa nghe vừa tìm trên mạng xem thêm thông tin về tác giả tác phẩm, chợt nghĩ sao trên forum mình không có mục này để tìm chi cho mất công?

Tôi lập topic này để mọi người chia sẻ thông tin về các nhạc sĩ Việt Nam có sáng tác thể loại nhạc này, hy vọng mọi người sẽ cùng chung tay góp sức!

Thực ra việc tìm thông tin một nhạc sĩ không có gì là khó, nhưng việc tìm được những bản thu âm thì cả vấn đề. May mắn thì có được, không thì... ngậm ngùi thôi. Khi chia sẻ thông tin, giới thiệu 1 tác giả, các bạn nhớ giới thiệu các tác phẩm tiêu biểu trong thể loại này nhé, có đính kèm bản thu âm nữa thì tuyệt !

[Wal]

Nguyễn Mạnh Thường

Nhạc sĩ Nguyễn Mạnh Thường sinh ngày 18 tháng 3 năm 1928 tại xã Ngọc Mỹ, huyện Quốc Oai, Hà Tây.

Ông đã sáng tác từ những ngày đầu Cách mạng Tháng Tám, khi còn là một cán bộ trong Ủy ban Quân sự tỉnh Sơn Tây. Trong kháng chiến chống Pháp, ông tham gia biểu diễn trong Đội tuyên truyền của tiểu đoàn 64, suốt vùng ven sông Hồng, sông Đáy. Thời gian này ông đã có bài hát nổi tiếng Hoà bình trên đất nước ta sáng tác khi chiến dịch Điện Biên Phủ sắp kết thúc.

Năm 1954, sau khi học xong lớp bổ túc âm nhạc do nhạc sĩ Tạ Phước phụ trách, ông chuyển về công tác tại Ban biên tập âm nhạc Đài phát thanh TNVN. Ông đã đảm nhiệm những chương trình “Tiếng hát gửi vào Nam” và là người đầu tiên mở ra chương trình “Khắp nơi ca hát”.

Dù mới chỉ được đào tạo một khoá học âm nhạc ngắn hạn, nhưng Nguyễn Mạnh Thường vẫn mạnh dạn viết nhiều thể loại: Bản Giọng ru - độc tấu piano (dựa trên chất liệu Hát ghẹo Vĩnh Phú), Phăngtadi Chiều cao nguyên – cho piano gồm 3 chương (dựa trên chất liệu dân ca Tây Nguyên), nhạc cảnh Đường quê hương và nhiều ca khúc nổi tiếng trong thời kỳ này: Phố núi, Đây sức trẻ hiến dâng Người, Tình ca muôn dặm, Dòng sông xanh ước vọng xanh, Đôi mắt vẫn tìm nhau… Nhiều bài hát của ông đã được phát thường xuyên trên sóng của Đài phát thanh TNVN.

*Các tác phẩm tiêu biểu:
- Hoà bình trên đất nước ta
- Phố núi
- Tình ca muôn dặm
- Dòng sông xanh, ước vọng xanh
- Đôi mắt vẫn tìm nhau.

Nguồn:diendan.hocmai.vn

----------------

Đây là tác phẩm "Phố núi", một tác phẩm rất ám ảnh tôi mỗi khi nghe nó, giác ấm cúng, yêu thương gợi về...
Phố núi

------------
Tiếc là không có hình minh họa

[Wal]

Vũ Lê Phú

Nhạc sĩ Vũ Lê Phú tên khai sinh là Lê Vũ Phú, sinh ngày 06 tháng 7 năm 1940, quê ở Hà Nội.

Là một nhạc công kèn hautbois của Đoàn Nhạc Đài Phát thanh Tiếng nói Việt Nam.

Tốt nghiệp Đại học Sáng tác âm nhạc, ông chuyển sang làm công tác biên tập âm nhạc cho Đài Phát thanh Giải phóng, dàn dựng và phối khí những sáng tác âm nhạc từ niềm Nam gửi ra để thu thanh.

Năm 1975, ông chuyển vào Đài Tiếng nói Việt Nam II ở Sài Gòn rồi chuyển sang Đài Truyền hình thành phố Hồ Chí Minh làm biên tập âm nhạc, soạn các chương trình ca nhạc để phát sóng, giới thiệu những gương mặt sáng tác của thành phố và các tỉnh phía Nam.

Ông đã sáng tác một số ca khúc được sử dụng trên sóng phát thanh và truyền hình và một số tác phẩm khí nhạc như: Caprice cho violon và piano, Caprice cho flute và piano.

Ngoài ra, ông còn viết báo bình luận, giới thiệu âm nhạc và tham gia giảng dạy bồi dưỡng lực lượng sáng tác trẻ.

Các ca khúc tiêu biểu:
- Tâm sự dòng sông (cello +piano)
- Caprice cho violon và piano
- Caprice cho flute và piano.

Nguồn: cinet.gov.vn

--------
Mời các bạn nghe tác phẩm Tâm sự dòng sông:
Tâm sự dòng sông

[Wal]

Nguyễn Văn Thương

(Ảnh chụp năm 1939)

Nguyễn Văn Thương là một nhạc sĩ Việt Nam nổi tiếng, thuộc thế hệ đầu tiên của tân nhạc Việt Nam. Ông là tác giả của những ca khúc tiền chiến bất hủ như Đêm đông, Trên sông Hương và những ca khúc kháng chiến như Bình Trị Thiên khói lửa. Ông còn có nhiều tác phẩm khí nhạc khác.

Tiểu sử và sự nghiệp

Nguyễn Văn Thương sinh ngày 22 tháng 5 năm 1919 tại Thừa Thiên-Huế. Năm 9 tuổi, ông học đàn nguyệt và tự học ký xướng âm qua sách của Pháp. Năm 1936, tốt nghiệp Quốc học Huế, ông viết bài Trên sông Hương, cũng là một trong những tác phẩm tân nhạc đầu tiên ở Huế.


Năm 1939 Nguyễn Văn Thương ra Hà Nội học. Trong đêm giao thừa năm đó, vì không có tiền để về Huế, ông đi lang thang trên những con phố của Hà Nội và sáng tác nhạc phẩm Đêm đông bất hủ.


Năm 1942 Nguyễn Văn Thương vào làm việc ở Trung tâm Bưu điện Sài Gòn viết Bướm hoa ở đó. Trong Kháng chiến chống Pháp, ông làm công tác tuyên truyền ở mặt trận Bình Trị Thiên. Bài hát Bình Trị Thiên khói lửa của ông ra đời và gây được ấn tượng mạnh mẽ. Hoà bình lập lại, ông tập kết ra Bắc và là một trong những nhạc sĩ đầu tiên soạn nhạc cho các điệu múa chuyên nghiệp như thơ múa Chim gâu, kịch múa Tấm Cám, Múa ô, Chàm rông... Sau Bài ca trên núi viết cho phim Vợ chồng A Phủ, Nguyễn Văn Thương viết nhiều tác phẩm về đề tài Kháng chiến chống Mỹ cứu nước gồm những ca khúc, hợp xướng gây ấn tượng như: Bài ca Việt - Lào, Dâng Người tiếng hát mùa xuân, Gửi Huế giải phóng, hợp xướng Dân ta đánh giặc anh hùng, Tiến lên toàn thắng ắt về ta... Trong thời kỳ đó, Nguyễn Văn Thương từng là trưởng đoàn kiêm chỉ đạo nghệ thuật của hầu hết các đoàn nghệ thuật ca múa nhạc Việt Nam Dân Chủ Cộng Hòa đi biểu diễn ở nước ngoài.


Ông còn nổi tiếng với những tác phẩm khí nhạc như Lý hoài nam (độc tấu sáo trúc, cùng Ngọc Phan), Buôn làng vào hội, Quê hương (cùng Hoàng Dương). Sau khi đi học ở Cộng hoà Dân chủ Đức, Nguyễn Văn Thương viết nhiều tác phẩm khí nhạc khác như Ngày hội non sông độc tấu sáo trúc và bộ gõ, Rhapsodie số 2 cho đàn T’rưng và dàn nhạc giao hưởng, Trở về đất mẹ cho violoncelle và piano... đặc biệt là giao hưởng thơ Đồng khởi của ông đã từng được trình diễn lần đầu tại Leipzig, Cộng hoà Dân chủ Đức năm 1971. Sau năm 1975, Nguyễn Văn Thương vẫn tiếp tục sáng tác các tác phẩm như Adagio Bên dòng sông Thương cho violoncelle và piano, ca khúc Thu Hà Nội, mùa thu tuyệt vời. Ngoài ra, ông còn viết nhạc cho nhiều bộ phim như Vợ chồng A Phủ, Dòng sông âm vang, Hai Bà mẹ, Bình minh xôn xao, Sao Tháng Tám, Ngày ấy bên bờ sông Lam, Thành phố lúc rạng đông... và tác phẩm múa như Tấm Cám, Múa ô, Chàm rông, Thiếu nữ bên hồ, Dưới trăng.


Nguyễn Văn Thương cũng từng giữ chức Giám đốc Nhạc viện Hà Nội, ông đã đưa hệ Trung cấp Âm nhạc cổ truyền lên hệ Đại học. Ông cũng viết nhiều cuốn sách về âm nhạc như Tuyển tập piano, Tuyển tập 16 bài dân ca và dân xã Việt Nam. Ngoài ra, ông còn có một số tác phẩm sân khấu như Mệ lệnh, Cải tô.
Ông mất ngày 5 tháng 12 2002 tại bệnh viện Thống Nhất thành phố Hồ Chí Minh và được an táng tại nghĩa trang thành phố.

Tặng thưởng

• Danh hiệu Nghệ sĩ nhân dân
• Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật (đợt 2 - 2001)
• Học hàm Giáo sư
• Huân chương Ðộc Lập
• Huân chương Lao động
• Huân chương Lao động xuất sắc của Nhà nước Liên Xô
• Huân chương Hoàng Hậu Kôxamăc của Vương quốc Campuchia

Tác phẩm khí nhạc tiêu biểu

• Giao hưởng thơ Ðồng Khởi
• Độc tấu sáo trúc và bộ gỗ Ngày hội non sông
• Độc tấu dàn tre lắc và bộ gỗ Buôn làng vào hội
• Chủ đề và biến tấu cho piano
• Rhapsodie số 2 cho đàn T`rưng và dàn nhạc giao hưởng
• Độc tấu sáo trúc Lý hoài nam
• Trở về đất mẹ cho violoncelle và piano
• Adagio Bên dòng sông Thương

Nguồn: Wikipedia

--------------
Mời các bạn thưởng thức 2 tác phẩm nổi tiếng:

• Trở về đất mẹ cho violoncelle và piano
• Adagio Bên dòng sông Thương

Đọc thêm bài này để có thêm thông tin về nhạc sĩ Nguyễn Văn Thuơng

[Wal]

Cát Văn Vận

Bút danh: Cát Vận
Ngày sinh: 20/3/1940
Quê quán: Hà Nội
Nơi ở hiện nay: Hà Nội


Vào học Trường Âm nhạc Việt Nam năm 1961, là học sinh Trung cấp đàn contrebasse. Năm 1965, vào đoàn Văn công phòng không - không quân, vừa chơi contrebasse vừa tham gia sáng tác ca khúc, nhạc múa. Năm 1970, vừa học Nhạc viện Hà Nội, khoa Lý luận - Sáng tác.

Năm 1973, vào Đài tiếng nói Việt Nam làm biên tập viên ca nhạc nước ngoài, rồi ca nhạc Việt Nam. Năm 1978, sáng lập Chương trình nhạc không lời Việt Nam, là Chủ nhiệm chương trình FM, là Trưởng đoàn ca nhạc Đài tiếng nói Việt Nam. Ông có nhiều bài hát được giải thưởng: Hãy đến với rừng (Bộ Lâm nghiệp, 1984), Khúc quân hành trên bán đảo (Giải thưởng Quân đội Nhân dân Việt Nam 40 năm), Nghĩa tình quan họ, Lời ru tháng Ba (Giải thưởng Hội nhạc sĩ Việt Nam, 1994), nhiều ca khúc, hợp xướng và nhạc không lời được giải thưởng của Đài phát thanh và Truyền hình, nhạc phim Thị xã trong tầm tay (Liên hoan phim 30 năm Điện ảnh Việt Nam, 1983).

Ngoài ra ông còn viết nhạc cho một số phim truyện, nhạc múa rối, nhạc múa. Nhạc sĩ Cát Vận đã từng là Phó Trưởng ban Biên tập âm nhạc Đài tiếng nói Việt Nam, Tổng Biên tập tạp chí Âm nhạc và Thời đại. Ông còn là hội viên Hội Nhà báo Việt Nam, hội viên Hội văn nghệ Phát thanh và Truyền hình Việt Nam.

Nguồn: vnmusic

Các tác phẩm được nhiều người biết đến:
- Mùa thu
- Tình yêu của biển

Mời các bạn nghe 2 tác phẩm trên:
- Mùa thu
- Tình yêu của biển

[Wal]

Phú Quang


Họ và tên: Phú Quang
Ngày sinh: 13/10/1949
Nguyên quán: Hà Nội
Nơi ở hiện nay: TP. Hồ Chí Minh

Nhạc sĩ Phú Quang sinh ngày 13/10/1949 tại Hà Nội. Hiện nay, Phú Quang đang sinh sống ở Thành Phố Hồ Chí Minh nhưng rất thường xuyên "Hà Nội ngày trở về" với một tình yêu vô cùng sâu sắc với thành phố đầy kỷ niệm của người nhạc sĩ tài hoa này.
Phú Quang được đông đảo công chúng và bạn yêu nhạc ghi nhận là một trong những nhạc sĩ tên tuổi trong âm nhạc Việt Nam hiện đại qua nhiều ca khúc, album, chương trình âm nhạc.

Nhạc của Phú Quang chủ yếu là tình ca, Phú Quang viết xuất phát từ những rung động, những xúc cảm của mình trên nền những tình yêu có thật và cả những ảo tưởng về tình yêu của mình. Nhạc Phú Quang có một dấu ấn, một phong cách riêng, đầy chất tự sự, da diết, có khi nó lại vút cao, đầy kịch tính. Phú Quang rất được yêu thích với các ca khúc trữ tình, nhất là mảng bài hát về Hà Nội với các ca khúc Em ơi Hà Nội phố, Hà Nội ngày trở về, Mơ về nơi xa lắm, Im lặng đêm Hà Nội, Tôi muốn mang Hồ Gươm đi...

Là một người có biệt tài về phổ nhạc cho thơ, rất nhiều bài thơ đã có một đời sống khác, đời sống của một bài hát khi được Phú Quang phổ nhạc như: Nỗi nhớ, Im lặng đêm Hà Nội, Dương cầm lạnh, Em ơi Hà Nội phố...

Ngoài sáng tác ca khúc, Phú Quang còn là tác giả của nhiều tác phẩm khí nhạc: giao hưởng, concerto, thơ giao hưởng, tiểu phẩm... Anh cũng viết nhạc cho rất nhiều phim, có những bài hát cho phim sau này có một đời sống độc lập và rất được yêu thích như Nỗi khát khao mặt trời (trong phim Tình khúc 68)...

Nguồn: vnmusic

--------
Phú Quang sáng tác khá nhiều tác phẩm cho piano và flute. Một số tác phẩm được biết đến rộng rãi:

- Khát vọng
- Tình yêu của biển
- Câu chuyện truyền thuyết
- Niềm tin
- Màu xanh trên quê hương (clarinet và dàn nhạc)

Mời các bạn nghe một số tác phẩm:
- Khát vọng
- Câu truyện truyền thuyết


Đọc thêm bài phỏng vấn Phú Quang ở đây.

[Dung SherLock]

Nghe mấy bài này đúng là đậm chất Việt, thấp thoáng đâu đó có bụi tre, có cánh diều, có con trâu đầm và có cả mấy em bé bắn chim nữa hehehe. Anh Wal có kiếm được bài Quê Hương violin solo của Lưu Cầu không? Post lên đi ạ

[Son Go Ku]

http://rapidshare.com/files/17677303..._Que_Huong.mp3
Đây là bản Quê hương của Lưu cầu
Lâu lắm mới trở lại vườn xưa, chào anh em nha
Thơm các em gái xinh đẹp của Vương quốc Cổ điển

[thuyhanh]

Nhạc sĩ Nguyễn Văn Nam

Nhạc sĩ Nguyễn Văn Nam

Ông là người viết nhiều giao hưởng nhất Việt Nam hiện nay. Với bản giao hưởng số 8 "Quê hương đất nước tôi", ngày 16/9, ông đã được UBND TP HCM trao tặng giải thưởng Văn học - nghệ thuật lần 4. Nhạc sĩ trò chuyện với VnExpress về con đường âm nhạc của mình.
- Từ nguồn cảm hứng nào ông viết nên bản giao hưởng số 8 "Quê hương đất nước tôi"?
- Ý tưởng xuất phát từ một ngày xuân, trở về thăm quê xưa, "bị" những người bạn cùng quê nói khích: "Nguyễn Văn Nam viết nhiều giao hưởng nhưng chưa viết cho quê hương bản nào!". Tưởng là đùa, nhưng sau đó anh Châu Thanh, Giám đốc Sở Văn hóa Thông tin tỉnh Tiền Giang, "đặt hàng" tôi. Thật ra tôi nung nấu ý tưởng sẽ viết một bản giao hưởng cho quê hương từ lâu rồi. Tôi là người Tiền Giang, vì thời cuộc, vì nhiệm vụ, xa quê hương đã quá nửa đời người. Mỗi lần đứng trước dòng sông nào cũng ngỡ như dòng sông Tiền quê mình mà rưng rưng nước mắt.
Bản giao hưởng số 8 được viết trong một năm, gồm 4 chương (Giới thiệu thiên nhiên miền Tây, Nhớ lời mẹ ru, Những trưa mùa hè hoa phượng nở, Đất nước quê hương tôi yêu thương...). Mỗi chương mang một sắc thái cảm xúc riêng. Tôi gửi gắm vào bản giao hưởng này không chỉ là tình cảm của mình mà của cả những người con xa quê khác. Như trong chương IV, tôi đã đưa cả hợp xướng vào để "tổng lực" đẩy mạnh cao trào tình cảm với điểm nhấn là lời hát solo do nghệ sĩ Thu Giang trình bày: "Hỡi ai... cho dù đi xa, nhớ chăng câu hát mẹ ru, mẹ ru, mẹ hát ơ... ầu... ơ...".
- Hầu như các tác phẩm của ông, dù lớn hay nhỏ, đều có chủ đề về quê hương đất nước và được ông đầu tư ở thể loại giao hưởng?
- Bản giao hưởng đầu tiên ở Việt Nam, được viết và dàn dựng trong thập niên 1960, của nhạc sĩ Hoàng Việt cũng chính là bản giao hưởng chủ đề Quê hương. Viết về quê hương và viết cho quê hương là một hạnh phúc lớn của những người nghệ sĩ. Hầu như các tác phẩm của tôi đều mang âm hưởng của những làn điệu dân ca, hát ru của miền Tây sông nước. Tuy nguồn cảm hứng sáng tác chủ đạo của tôi là một nhưng ở mỗi tác phẩm, từng cung bậc tình cảm đều rất khác nhau chứ không trùng lặp, đi theo lối mòn.

Nhạc sĩ Nguyễn Văn Nam bên bàn sáng tác

Tôi rất thích sáng tác ở thể loại giao hưởng. Tuy đây là một thể loại khó (khó ở công đoạn sáng tạo lẫn khó cho người thưởng thức) nhưng lại là một thể loại chuyển tải được sâu sắc những cung bậc tình cảm, có khả năng biểu hiện rộng lớn những hỉ, nộ, ái, ố và lay động tận đáy lòng người nghe.
- Là người sáng tác nhiều bản giao hưởng nhất Việt Nam và các tác phẩm đều được dàn dựng, gây tiếng vang, ông có thể cho biết để viết thành công một tác phẩm giao hưởng, người nhạc sĩ cần hội đủ các tố chất nào?
- Không riêng lĩnh vực âm nhạc, sáng tạo tác phẩm ở bất kỳ lĩnh vực nghệ thuật nào người nghệ sĩ cũng cần 2 tố chất cơ bản: cảm xúc và khả năng chuyên môn. Nhưng đối với tôi cảm xúc là yếu tố chủ yếu và quan trọng nhất. Kiến thức chuyên môn và kiến thức tổng hợp chính là cái nền vững chắc để cảm xúc thăng hoa. Bên cạnh đó, sự ủng hộ từ xã hội, từ khán giả là động lực lớn. Vì ai đi vào con đường sáng tác nhạc giao hưởng mới biết hết được những nhọc nhằn chông gai của nó. Tôi chỉ nghĩ mình là một người may mắn khi những bản giao hưởng mình viết ra không bị "tồn kho". Những bản như: Giao hưởng số 6 Sài Gòn 300 năm, giao hưởng số 7 Chuyện nàng Kiều, giao hưởng số 8 Quê hương đất nước tôi... của tôi đều biểu diễn thành công vì được sự đầu tư từ nhà hát Giao hưởng vũ kịch TP HCM.
- Theo ông, làm thế nào để ngày càng nhiều người Việt Nam đến với nhạc giao hưởng và nghệ thuật hàn lâm?
- Tôi nhớ, hồi còn học ở Nga, đi vào nhà hát nghe nhạc giao hưởng lúc nào cũng chật kín người, người trẻ thì không nói làm gì, những người già, tóc bạc phơ vẫn đứng ngồi tràn cả ra cửa nhà hát. Rõ ràng, nghe nhạc giao hưởng, thưởng thức nghệ thuật hàn lâm là món ăn tinh thần không thể thiếu của họ. Mà muốn được như vậy, họ phải được trang bị kiến thức và mỹ cảm âm nhạc từ rất sớm.
Ở Việt Nam, mà cụ thể là ở TP HCM, người dân đang ngày càng tìm đến nghệ thuật hàn lâm như một nhu cầu thiết yếu. Thế nhưng, để những loại hình nghệ thuật này đi sâu hơn nữa vào đời sống, chúng ta cần phải phổ cập kiến thức về chúng nhiều hơn nữa. Như tổ chức những buổi diễn thuyết mà diễn giả là những người có kiến thức về âm nhạc, đưa kiến thức nghệ thuật hàn lâm, nhạc giao hưởng vào nhà trường. Tôi biết rất nhiều bạn trẻ Việt Nam bây giờ nghe nhạc giao hưởng thấy giống như "ong bầu kêu" vậy, bởi vì họ chưa có điều kiện nắm giữ "mật mã" để giải mã ngôn ngữ nghệ thuật âm nhạc. Vậy thì làm sao cảm thụ hết được cái đẹp của nhạc giao hưởng?
Nhạc sĩ Nguyễn Văn Nam tốt nghiệp trường Âm nhạc Việt Nam (Hà Nội, tiền thân của Nhạc viện Hà Nội ngày nay), nhạc viện Leningrad (St. Peterburg); Giáo sư lý luận - sáng tác Nhạc viện TP HCM; Hội viên Hội nhạc sĩ Việt Nam; Hội viên Hội âm nhạc TP HCM; Hội viên Hội nhạc sĩ Liên Xô và CHLB Nga.
Các tác phẩm tiêu biểu: 8 giao hưởng có tiêu đề và tất cả được biểu diễn thành công tại Việt Nam - Nga; Huyền thoại Kazka (Giao hưởng thơ - 1984); Tiếng sáo 1 (Tổ khúc giao hưởng 1986); Tiếng sáo 2 (Symphony - Cantate 2004); Hòa bình cho các dân tộc (Thanh xướng kịch - 1995); Việt Nam của tôi (Âm nhạc vũ kịch - 1979) cùng nhiều tác phẩm thính phòng dành cho nhạc cụ độc tấu và hòa tấu.

Anh Vân thực hiện
Nguồn: VnExpress.net

[thuyhanh]

Nhạc sĩ Nguyễn Tài Tuệ: Cần chắt chiu từng nốt nhạc

“Xa khơi”, “Tiếng hát giữa rừng Pắc Bó”, “Lời ca gửi Noọng”… những ca khúc đi vào lòng người ấy đã đưa nhạc sĩ Nguyễn Tài Tuệ đến với Giải thưởng nhà nước về văn học nghệ thuật. Để có được thành công trên con đường sáng tác âm nhạc, người nhạc sĩ đã lao động miệt mài và ông cho rằng, để thành công cần phải chắt chiu từng nốt nhạc.

Đến với âm nhạc bằng cái tình
Ông là người không được đào tạo bài bản qua trường lớp về âm nhạc, vậy tại sao ông lại chọn âm nhạc làm con đường đi cho mình? Thưa ông!
Tôi đến với âm nhạc từ niềm say mê. Tuổi thơ tôi mê mẩn với những điệu “ví dặm” những khúc hát “đò đưa” của quê hương. Nửa về nửa muốn ở đây, về thì nhớ mẹ, đây nhớ nhà.Có lúc tôi đã khóc vì những câu hát đó.

Nhạc sĩ Nguyền Tài Tuệ.

Đó là một tình yêu. Tình yêu khao khát được làm sáng tác, chứ có ai bắt mình đi làm sáng tác đâu. Ngày đó khó khăn lắm, khó khăn về nhiều thứ. Ngay từ bước đi đầu tiên, tôi đã là người tự học hoàn toàn nên tôi phải tích cóp, nhặt nhạnh và tự mình đứng lên thôi.
Nhiều người thắc mắc vì sao trong cái khó khăn như vậy, không làm mất đi sự lạc quan trong ông?
Tôi chỉ có một bí quyết, bí quyết đó nó gắn liền với nghề của tôi, đó là người làm âm nhạc phải là người có ý chí. Cũng có rất nhiều cây bút, gặp không ít khó khăn trong khi viết. Nếu mình không thể bước qua được khó khăn thì mình không thể tồn tại. Trong khi đó chúng tôi xác định là phải sống lạc quan thì mới có thể sáng tác tốt được.

“Chị Trâm làm tôi rất cảm động”
Trong nhật ký của Anh hùng liệt sĩ Đặng Thuỳ Trâm có viết, khi chia tay một chiến sĩ tên M, Đặng Thuỳ Trâm đã hát ca khúc “Xa khơi”, ông có biết điều đó không? Thưa ông!
Cảm ơn chú, tôi thật tự hào và cảm động, tôi chỉ biết nói thế thôi. Vì ngay cái thời đó mà ca khúc của tôi được Anh hùng, Liệt sĩ Đặng Thuỳ Trâm hát thì thật là cảm động!
Tác phẩm "Xa khơi" được đánh giá là một ca khúc rất chuẩn mực về âm nhạc, ông sáng tác bài này trong hoàn cảnh nào?
Những năm 1956-1957, tôi đã đi thực tế ở khu vực cầu Hiền Lương, Cửa Tùng và đảo Cồn Cỏ... Nhà thơ Lưu Trọng Lư dẫn đầu đoàn văn nghệ sĩ, chúng tôi sống ở bên này sông Bến Hải hàng tháng trời.
Lúc đó, khó khăn chồng chất, đất nước bị chia cắt gây nên thảm cảnh chiều chiều, vợ ra bến ngóng chồng, ông ra sông ngóng cháu từ phía bên kia. Những đôi trai gái chưa kịp cưới nhau đã phải chia lìa để cứ chiều chiều đứng bên này khoát nón sang bên kia gọi nhau mà không thể gần nhau được.

Tôi tự hỏi mình, ngoài biển kia con cá nục đến con cá măng còn đi đi lại lại, bay nhảy thoải mái giữa 2 miền, tại sao con người lại bị ngăn cách? Và, tôi lấy khát vọng thống nhất đất nước làm chủ đề bài hát.
1%+...
Không chỉ “Xa khơi” mà rất nhiều ca khúc của ông đã sống mãi với thời gian, làm thế nào để ca khúc trở thành bất hủ?
Muốn thế người sáng tác phải có tài. Theo tôi chỉ 1%, nhưng không có nó không được. Mình chỉ tạm gọi là điều kiện cần.

“Xa khơi”, “Tiếng hát giữa rừng Pắc Bó”, “Lời ca gửi Noọng”… các ca khúc này đã đưa nhạc sĩ Nguyễn Tài Tuệ đến với Giải thưởng nhà nước về văn học nghệ thuật

Vấn đề thứ hai là phải có học thức. Có vốn tri thức về văn hoá xã hội, thi ca, triết học và vốn âm nhạc ở bậc đại học.
Nhạc sĩ Nguyễn Tài Tuệ sinh năm 1936 tại xã Thanh Văn, huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An. Năm 1955 học xong cấp III ông ra Hà Nội với dự định học đại học văn, nhưng ông đã vào công tác tại Ðoàn Ca múa nhân dân trung ương.

Ðầu năm 1957 ông lên công tác tại Ðoàn ca múa Lao - Hà Yên (Lao Cai, Hà Giang, Yên Bái). Tại đó ông được tiếp xúc nhiều với dân ca các dân tộc Tày, Nùng, Mông, Dáy... và có những sáng tác như: “Mùa xuân gọi bạn”, “Suối Mường Hum còn chảy mãi”, hợp xướng “Xuân về trên bản”…

Hết hai năm, đầu năm 1959 ông về Hà Nội công tác tại Ban nghiên cứu âm nhạc dân gian - tiền thân của Viện Nghiên cứu âm nhạc dân gian hiện nay. Tại nơi này ông đã hoàn thành ca khúc nổi tiếng Tiếng hát giữa rừng Pắc Bó và tiếp theo là ca khúc Xa khơi. Và nhiều tác phẩm thanh nhạc và khí nhạc khác.
Thứ ba là người làm âm nhạc phải có cái tâm, tức là tâm phải sáng thì nhạc với sáng, những chuyện phù du làm hạn chế anh thì anh phải khống chế nó. Và phải lao động cật lực!Ngoài ra giai điệu phải đẹp, tôn trọng tính khoa học của Thanh nhạc. Làm thế nào để cho người hát biểu hiện được thuật của người ta.
Cái đó cũng vô cùng quan trọng. Những ca khúc của tôi làm cả 5 – 6 tháng trời, tôi chắt chịu từng nốt nhạc, tôi chắt chiu từng lời ca. Như thế may ra tác phẩm mới tồn tại lâu dài được.
Nhiều người nói rằng, rất nhiều tác phẩm nổi tiếng của ông như "Tiếng hát giữa rừng Pắc Bó" khi ông sáng tác, ông chưa một lần đặt chân đến địa danh đó. Vậy ông tưởng tượng bằng cách nào vậy?
Đúng vậy! 40 năm sau tôi mới lên Pắc Bó.

Ngày đó NSND Quốc Hương, một ca sĩ miền Bắc nhưng hoạt động âm nhạc rất nổi tiếng ở chiến trường Nam Bộ có gợi ý tôi “sao không viết một ca khúc để tặng sinh nhật lần thứ 60 của Bác Hồ”.

Tôi cũng xin nói thêm, tôi và NSND Quốc Hương là bạn rất thân, thời đó anh là một trong những nghệ sĩ được cả nước mến mộ.
Lòng kính trọng Bác đã giúp tôi tưởng tượng và ““Tiếng hát giữa rừng Pắc Bó” ra đời là như thế.

Không viết vì tiền!
Bây giờ cứ giả thiết thế này nhé: Có một cá nhân hoặc một chủ doanh nghiệp nào đó "chồng tiền" nhờ ông viết bản nhạc ca ngợi họ mà họ lại không đáng được ca ngợi, ông sẽ hành xử thế nào?
Xưa nay tôi đã từng viết nơi này nơi nọ. Có người đem thơ đến, nhờ tôi phổ nhạc, tôi chỉ nói: “Tác phẩm nào tôi có thể viết được và tôi có thể viết hay, thì tôi sẽ làm, còn cái nào chỉ viết để lấy tiền thì dứt khoát tôi sẽ không bao giờ làm!
Nhưng làm như thế thì có khi chóng giầu lắm?
Đúng. Nhiều người họ làm thế giầu lắm, họ thành tỉ phú. Nhưng cái mà họ không có đó là tỉ phú về mặt tâm hồn cũng như tỉ phú về mặt tài năng. Họ không có thành tựu trong khi nghệ thuật lại rất chú trọng thành tựu.
Tôi vẫn nói rằng cả Hội Nhạc sĩ Việt Nam cứ mỗi người có một bài hay thì đã là tuyệt vời lắm rồi. Tôi luôn quan niệm: "quý hồ tinh, bất quý hồ đa". Chớ có nghĩ nhiều là hay, là tốt nhé! Tôi ngấm sâu lời thầy tôi dạy ngày nào: “Nếu không có tác phẩm xuất sắc thì không có gì cả". Tôi có khoảng 15 ca khúc và một số tác phẩm khí nhạc - giao hưởng thính phòng. Tôi rất tránh "lạc theo" con đường số lượng.
Nhưng có những nhạc sĩ viết theo đơn đặt hàng mà vẫn hay, tất nhiên cũng có không ít ca khúc một thời nổi như cồn nhưng sau đó lại chết yểu. Theo ông nguyên nhân do đâu?
Con người ấy có học hay không có học, chuyện đó mình không bàn. Chỉ cần ở trình độ sơ trung về âm nhạc cũng có thể viết được. Vì vốn liếng âm nhạc để viết một ca khúc không cần nhiều. Có thể tự học như tôi đã từng tự học.
Theo tôi những người ấy họ thiếu thận trọng. Họ chưa hiểu sâu sắc về giá trị chất lượng nghệ thuật. Họ lấy số lượng thay chất lượng. Ông cha ta đã từng nói "Quý hồ tinh, bất quý hồ đa" cần hay chứ không cần nhiều. Cần chất lượng chứ không cần số lượng.
Cũng có thể các nhạc sĩ kia họ chưa nắm được điều đó, hay họ biết mà vẫn làm. Vì họ đang theo đuổi đồng tiền chăng? Ngoài ra còn cái tâm của họ, tức là làm nghệ thuật thì phải dấn thân chứ không thể vì danh lợi!

Nhạc thị trường làm hỏng "gu" thẩm mỹ?
Không vì danh lợi nhưng cát – xê của các ca sĩ thì cao, còn tiền trả cho tác quyền của nhạc sĩ thì èo uột ông có thấy bằng lòng?
Tôi có thể nói thẳng rằng, hiện nay các nghệ sĩ có học, được đào tạo chính quy, có trình độ hẳn hoi thì được hưởng cát – xê thấp trong khi các ca sĩ nghiệp dư lại thu nhập rất cao. Được hưởng cát – xê rất cao, đó là một sự không công bằng, lỗi tại ai đây?
Còn tác quyền thì có người sử dụng tác phẩm âm nhạc mà không cần biết đến tác giả. Hiện nay đã có trung tâm bảo vệ “Quyền tác giả âm nhạc Việt Nam”, nhưng xem ra quyền lợi của các nhạc sĩ vẫn xem như là “được tí nào, hay tí ấy”. Còn lâu mức thực sự đạt được kết quả như luật tác quyền mong muốn.
Có nhiều ý kiến cho rằng, những ca khúc mang âm hưởng dân ca, lớp trẻ ngày nay không còn yêu thích như trước nữa, ý kiến của ông về vấn đề này thế nào?
Tôi hoàn toàn đồng tình với ý kiến đó, theo tôi đó là lẽ bình thường. Và một bộ phận thanh, thiếu niên nào đó thích cũng là vấn đề bình thường. Tôi có thể trả lời bằng hai vấn đề sau:
Cái thứ nhất :Người nhạc sĩ chưa có hoặc không có ý thức dùng âm hưởng dân ca để sáng tác.
Cái thứ hai: Tôi muốn nhấn mạnh lớp trẻ hiện nay cũng chưa được nghe âm nhạc có mầu sắc dân ca, hoặc nghe quá nhiều về thể loại âm nhạc lai căng hoặc pha tạp.
Cái không bình thường là phong trào âm nhạc này hiện đang chiếm lĩnh thị trường và chính nó sẽ làm hỏng "gu" thẩm mỹ của tầng lớp trẻ và sự lăng xê thái quá như biến một con châu chấu thành một con rồng thì rất nguy hiểm...
Vậy thì ông có lời khuyên gì đối với các nhạc sĩ cũng như các ca sĩ đó?
Khuyên thì tôi không dám! Nhưng tôi mong rằng, các nhạc sĩ ấy họ nên đi vào con đường nghệ thuật, một cách thận trọng, tránh xu thế thị trường thì sẽ được quần chúng tôn trọng hơn và cuối cùng họ có thể trở thành người hoạt động có tài năng.
Tôi mong cho họ được như thế.
Xin chân thành cám ơn ông!

Lê Thanh (Thực hiện)

Xa Khơi
Nắng tỏa chiều nay
Chiều tỏa nắng đôi bờ anh ơi
Gió lộng buồm mây ươm chân trời
Biển lặng sóng thuyền em dong khơi
Khoan giọng hò thương anh cách vời
Kìa biển rộng con nục, con măng
Lướt sóng liệng đôi bờ tung tăng
Con chuồn còn bay nơi nơi
Con giang chiều gọi bạn đường khơi

Nắng tỏa chiều nay
Thuyền về mái đọng chiều nay
Nhìn phương Nam con nước vơi đầy thương nhớ
Nhớ thương anh ơi

Ơi mênh mông sóng xô du thuyền ta xa bờ
Âm vang tiếng hò nhịp chèo ta mong chờ
Thuyền ra xa khơi đưa nhịp chèo nối liền
Đường đi muôn khơi mái chèo chung đôi miền
Mênh mông biển khơi câu hò thương nhớ
Vang về miền Nam quê ta
Biển dập dìu, biển tâm tình
Biển nói lên lời sóng cả ta chung lứa đôi

Ơi phong ba lướt xô mái chèo ta xa bờ
Phong ba sóng cồn lòng ta luôn mong chờ
Kề vai bên nhau nắng biển cùng mưa nguồn
Kề vai bên nhau em kề bên anh thương
Anh ơi lời ca câu hò thương nhớ
Vang về cùng anh không xa
Biển rộng ơi, biển chung tình
Biển nói lên lời sóng cả ta chung lứa đôi

Biển nói lên giùm bao ngày thương nhớ, biển ơi
Nhớ thương cách vời, ơi biển chiều nay
Nhớ thương cách vời, ơi biển chiều nay ...
Nguyễn Tài Tuệ

[DuyDuy]

sao chả thấy nhắc gì đến Nguyễn Văn Quỳ ( Quỳ Sonata ) ! Thiếu to rồi

[Cat Vu]

Wal ơi, anh còn biết một vài nhạc sỹ sáng tác khí nhạc nữa như : Hoàng Cương, Ca Lê Thuần, Đặng Hữu Phúc, Quang Hải, Đàm Linh, Thái Thị Liên... Em thử tìm tài liệu về các nhạc sỹ đó xem như thế nào ?

[Wal]

Thực ra còn nhiều nữa, nhưng hồi đó thấy post nản quá nên stop lại không post nữa. Giờ cũng vậy.

[Louise]

Nguyễn Văn Thương

Ông còn nổi tiếng với những tác phẩm khí nhạc như Lý hoài nam (độc tấu sáo trúc, cùng Ngọc Phan), Buôn làng vào hội, Quê hương (cùng Hoàng Dương). Sau khi đi học ở Cộng hoà Dân chủ Đức, Nguyễn Văn Thương viết nhiều tác phẩm khí nhạc khác như Ngày hội non sông độc tấu sáo trúc và bộ gõ, Rhapsodie số 2 cho đàn T’rưng và dàn nhạc giao hưởng, Trở về đất mẹ cho violoncelle và piano... đặc biệt là giao hưởng thơ Đồng khởi của ông đã từng được trình diễn lần đầu tại Leipzig, Cộng hoà Dân chủ Đức năm 1971. Sau năm 1975, Nguyễn Văn Thương vẫn tiếp tục sáng tác các tác phẩm như Adagio Bên dòng sông Thương cho violoncelle và piano, ca khúc Thu Hà Nội, mùa thu tuyệt vời. Ngoài ra, ông còn viết nhạc cho nhiều bộ phim như Vợ chồng A Phủ, Dòng sông âm vang, Hai Bà mẹ, Bình minh xôn xao, Sao Tháng Tám, Ngày ấy bên bờ sông Lam, Thành phố lúc rạng đông... và tác phẩm múa như Tấm Cám, Múa ô, Chàm rông, Thiếu nữ bên hồ, Dưới trăng.

• Trở về đất mẹ cho violoncelle và piano
• Adagio Bên dòng sông Thương

Đọc thêm bài này để có thêm thông tin về nhạc sĩ Nguyễn Văn Thuơng

Bạn nào còn Trở về đất mẹ do violoncelle và piano đánh cho mình xin với. Mình tìm khắp nơi mới chỉ thấy Adagio Bên dòng sông Thương thôi.

[NguyenNguyenHai]

Diễn đàn nêu các nhạc sỹ VN & nhạc Thính phòng , giao hưởng nhưng khi tôi cần tim,nghe,down các tác phẩm " Cánh chim và mặt trời " của Xuân Hòa và " Tổ khúc Thánh GIÓNG " của Nguyễn Xuân Khoát thì tìm ở MỌI NƠI đều không thấy.Thật đáng tiếc và đành chờ sư giúp đỡ ./.